Wintervoeten? Weg ermee!

Wintervoeten en winterhanden gaan helaas vaak gelijk op. Het woord zegt het al, het is een seizoensgebonden probleem en treedt op als het koud is. Er is trouwens een (veel te mooie) naam voor: perniones. Naast wintervoeten en winterhanden, kun je tijdens de kou ook last hebben van je neus en oren: alle uiteinden van je lichaam dus.

Wat zijn de symptomen van winterhanden?

Wintervoeten (en -handen) kunnen als reactie op de winterse kou branderig aanvoelen en rood of paars verkleuren. De huid kan uitdrogen waardoor scheurtjes, wondjes en kloofjes ontstaan.

De meest voorkomende klachten zijn:

  • Witte, rode of blauwe handen en voeten
  • Tintelende handen en voeten/tenen
  • IJskoude handen en voeten
  • Gevoelloze tenen
  • Zwelling
  • Jeuk en pijn aan de zwellende delen
  • Soms blaren
  • Als de blaren barsten kunnen ze overgaan in zweren

Hoe ontstaan wintervoeten?

Wintervoeten ontstaan doordat de bloedvaten in je voeten zich vernauwen door de kou, waardoor de doorbloeding van de uiterste ledematen van je lichaam minder goed is. Wanneer de doorbloeding minder goed is, betekent dit vanzelf ook minder warmtetoevoer.

Het bloed hoopt zich op

Ondertussen wordt door het hart wél voldoende bloed richting voeten en handen gepompt. In de bloedbaan en in ons lichaam zitten in de haarvaten allemaal grote en kleine bloedvaatjes. De handen en de voeten zijn het verst van het hart af gelegen en daarom het moeilijkst van vers bloed en zuurstof te voorzien. De druk vanuit het hart is op die plaatsten het zwakst en daarom zijn dat de eerste plaatsen waar je last zal krijgen van een slechte doorbloeding.

Hierdoor hoopt het bloed op en ontstaan (blauw)rode zwellingen. Door tijdelijke ophoping van bloed kunnen weefsels beschadigd raken, met kloofjes tot gevolg.

Geen kou, toch wintervoeten

Sommige mensen hebben dezelfde klachten, ook als het niet vochtig en koud is. Dan kan de oorzaak ergens anders liggen..

Andere oorzaken zijn:

  • Sommige medicijnen tegen hoge bloeddruk (bètablokkers) ;
  • Oppervlakkige bloedcirculatie;
  • Bloedarmoede;
  • Zenuwaandoeningen;
  • Slechte lichamelijke conditie;
  • Het dragen van te nauwe schoenen;
  • Het dragen van te korte schoenen.

De pijn kan ook lokaal voorkomen, meestal op plaatsen waar de huid weinig vet bevat en waar de huid strak over het bot zit zoals:

  • Het gewricht van de eerste teen;
  • Het achterste deel van de hiel;
  • De hielknobbel;
  • De rugzijde van de gewrichten;
  • Tussen de kootjes van de tenen;
  • Aan de teentoppen.

Fenomeen van Raynaud

Het syndroom van Raynaud verdient hier een eigen plekje omdat de symptomen erg lijken op ‘gewone’ wintervoeten en winterhanden. Door het fenomeen van Raynaud verkrampen je bloedvaten tijdelijk en daardoor stroomt er minder bloed door.

Opvallend is de verkleuring van je vingers en je tenen. In de eerste fase worden zij wit en voelen koud en verdoofd aan. In de tweede fase worden ze blauw en in de derde fase, als je bloed weer gaat stromen, worden je vingers of tenen rood of paars. Je krijgt dan last van tintelingen, zwelling en meer pijn.

Je krijgt vooral klachten door kou of als een reactie op spanning. Ook roken lokt vernauwing uit. Maar daar moet je sowieso mee stoppen 😉

In ernstige gevallen kan een zenuwblokkade helpen.

Wintervoeten opwarmen

Wintervoeten en winterhanden geven een akelig gevoel en je wil je ‘ijsklompjes’ het liefst zo snel mogelijk opwarmen …
Lekker je schoenen uit en je voeten op de verwarming! Dat klinkt lekker maar is helaas geen goed idee. Het geeft juist extra klachten omdat de aanvoer van bloed sterk wordt gestimuleerd maar de afvoer (nog) niet lukt. Beter kun je jouw voeten opwarmen onder lauw stromend water.

Zo voorkom je wintervoeten en winterhanden

Gelukkig ben je niet helemaal aan ons wisselvallige klimaat overgeleverd en kun je zelf maatregelen nemen om de kans op wintervoeten te verkleinen. De meest voor de hand liggende tips, zijn vaak de beste!

23 tips om wintervoeten te voorkomen

  1. Wisselbaden, 30 seconden in koud water en 2 minuten in warm water, altijd eindigen met warm.
  2. Lichte massage. Dit bevordert de bloedsomloop maar voor sommige mensen werkt het juist averechts en nemen de klachten juist toe. Dus wees voorzichtig.
  3. Smeermiddelen zoals capsicum crème (Midalgan) kunnen soms helpen. Capsaïcine verhindert dat pijn- of gevoelsprikkels worden doorgegeven aan de hersenen.
  4. Wrijf je voeten in met kamfer alcohol of eau de cologne.
  5. Soms worden vaatverwijdende geneesmiddelen gebruikt, zoals calciumantagonisten.
  6. Slik extra vitamine D.
  7. Draag warme sokken, het liefst van wol.
  8. Draag warme goed passende schoenen die je voeten niet afknellen
  9. Vermijd te plotselinge opwarming van je koude voeten
  10. Doe actieve oefeningen met je tenen en rol met een balletje onder je voeten om de doorbloeding te stimuleren.
  11. Blijf na een regenbui niet rondlopen in natte schoenen.
  12. Zorg voor een aangename en gelijkmatige temperatuur in huis.
  13. Beweeg zo veel mogelijk! Voorkom lang stilstaan of -zitten in koude omstandigheden. Doe zo veel mogelijk lopend of met de fiets, ga sporten, maak iedere dag wandelingetjes van een halfuurtje. Lichaamsbeweging bevordert de bloedsomloop.
  14. Rook niet of stop met roken.
  15. Draag geen (nooit!) knellende schoenen.
  16. Vermijd extreme warmte. Ga dus niet dicht bij de kachel zitten om je voeten op te warmen.
  17. Ga niet krabben als je wintervoeten jeuken (moeilijk, moeilijk). Dit kan wondjes veroorzaken en dat kun je er helemaal niet bij gebruiken.
  18. Draag warme, goed isolerende schoenen, kleding en handschoenen.
  19. Mijd extreme kou.
  20. Wissel gedurende de dag een paar keer van sokken als ze vochtig aanvoelen.
  21. Investeer in goede, warme sloffen in huis (en op kantoor – why not?).
  22. Droog je voeten na het douchen goed af. Smeer ze daarna in met een fijne olie die de bloedsomloop stimuleert.
  23. Draag comfortabele inlegzooltjes. Zooltjes die je voeten goed ondersteunen maar nergens druk uitoefenen om extra pijn te voorkomen.

Eet je wintervoeten weg

Euh, nee niet letterlijk!

Voeding is energie en energie zorgt ervoor dat alle functies in je lichaam goed verlopen, dus ook de bloedsomloop. Je lichaam heeft vetten, eiwitten, suikers, mineralen en vitamines nodig om te kunnen blijven functioneren. Deze voedingsstoffen worden door je bloedvatenstelsel naar de juiste plekken gebracht. Als dat op bepaalde plaatsen minder makkelijk gaat, kun je daardoor klachten krijgen.

Weefsels kunnen onvoldoende zuurstof en voedingsstoffen krijgen en ook blijven zitten met een teveel aan koolzuurgas en afvalstoffen. Eén van de meest voorkomende klachten van een slechte bloedsomloop zijn winterhanden en -voeten.

Voeding speelt ook een erg belangrijke rol. Als je niet gezond eet, kan het hele proces van goede doorbloeding worden verstoord.

Zo eet en drink je jouw wintervoetjes weg:

  • Drink gemberthee van verse geraspte gemberwortel.
  • Wees matig met alcohol.
  • Eet regelmatig verse rauwe knoflook en laat die date maar even wachten.
  • Slik natuurlijke supplementen met ginseng, en ginkgo biloba.
  • Eet regelmatig bloeddrukverlagende voedingsmiddelen zoals spinazie, selderij, bananen, zonnebloempitten, aardappelen, avocado, verse vette vis, en citrusvruchten.
  • Drink warme dranken, zoals gemberthee en groene thee.
  • Hou je schildklier in topconditie door jodiumrijk voedsel te eten zoals zeewier.
  • Slik (natuurlijke) voedingssupplementen zoals vitamine B en C en magnesium.
  • Eet niet te veel verzadigd vet. Het eten van te veel verzadigde vetten leidt tot hoge cholesterol. Dit kan weer leiden tot beschadiging van de bloedvaten.

Zelf heb ik ook last van winterhanden en wintervoeten en ik moet bekennen dat ik niet alle tips die hierboven staan heb geprobeerd. Vermijden van extreme kou, ruim zittende schoenen met en warme sokken en handschoenen helpen mij meestal wel de winter door. Ik moet bekennen dat ik niet rook, veel wandel en bést gezond eet. Alleen dat (glüh)wijntje zou ik nog moeten laten staan 😉

Footlogics heeft inlegzooltjes die je voeten lekker warm houden in de winter.

Ik zou zeggen: laat de winter maar komen!

Dit blog is geschreven door onze vaste tekstschrijfster Lotty Rothuizen – copywriter en columnist van schrijven-en-schrappen.nl